Oszczędzaj na ogrzewaniu: Odkryj prawdziwe przyczyny strat ciepła!

Utrata ciepła w domu to zupełnie normalne zjawisko i nie da się jej całkowicie wykluczyć. W mieszkaniach powinna być utrzymywana stabilna temperatura, aby zapewnić komfortowe warunki do życia. Do wyrównywania strat ciepła stosuje się właściwy system ogrzewania. Jednak w starszych budynkach zapotrzebowanie na ciepło bywa znacznie wyższe niż to konieczne. Aby zmniejszyć koszty ogrzewania, należy zlokalizować źródła nadmiernych strat ciepła i je wyeliminować.
- Jak skutecznie redukować straty ciepła?
- Mostki termiczne a straty ciepła w budynkach
- Optymalizacja kosztów modernizacji budynku
Jak skutecznie redukować straty ciepła?
Oszczędzanie energii to zawsze sensowna decyzja – bez względu na to, czy kierujemy się motywami ekologicznymi, czy finansowymi. Gdy słyszymy takie twierdzenie, wielu ludzi początkowo myśli o oszczędzaniu energii elektrycznej, czyli o zapalaniu światła wyłącznie wtedy, gdy jest to potrzebne, lub o wyłączaniu urządzeń elektrycznych, które są nieużywane. Fakty są jednak takie, że znacznie więcej energii wymaga ogrzewanie domu niż zasilanie sprzętów elektrycznych. Prawdziwe korzyści finansowe tkwią w ograniczaniu strat ciepła.
Utrata ciepła to ilość energii cieplnej, która opuszcza dom do otoczenia i którą system grzewczy musi dostarczyć. Wyróżnia się przy tym dwa główne sposoby lub metody:
- Utrata ciepła przez przenikanie
Straty ciepła transmisyjnego wynikają z przepływu ciepła przez zewnętrzne elementy budynku. Ma to miejsce zawsze, gdy temperatura wewnątrz jest wyższa od temperatury na zewnątrz. Dzięki izolacji termicznej można ten proces, a tym samym utratę ciepła, zmniejszyć.
- Utrata ciepła przez wentylację
W tym przypadku chodzi o ciepło, które opuszcza dom wraz z powietrzem. Ma to miejsce podczas wietrzenia mieszkania lub przez nieszczelności w zewnętrznych ścianach domu. Aby ograniczyć te straty, należy uszczelnić budynek. Pomocna jest w tym wymuszona wentylacja mieszkań z odzyskiem ciepła.
Wielkość strat ciepła zależy od różnych czynników, takich jak:
- metoda budowy domu,
- zastosowane materiały budowlane,
- stan izolacji termicznej,
- ogólny stan budowlany budynku i dachu.

Mostki termiczne a straty ciepła w budynkach
- Przegrody budynku i mostki termiczne
Zewnętrzna struktura budynku jest kluczowym czynnikiem powodującym straty ciepła poprzez przenikanie. Energia ucieka głównie przez przegrody. Szczególnie znaczącą rolę odgrywają w tym procesie tak zwane mostki termiczne, czyli miejsca w konstrukcji budynku o dużej przewodności cieplnej. Z powodu uszkodzeń izolacji lub błędów konstrukcyjnych te miejsca przepuszczają na zewnątrz więcej ciepła niż ich bezpośrednie otoczenie.
Wartości dotyczące przenikania ciepła przez ściany zewnętrzne mogą się różnić w szerokim zakresie, jednak zazwyczaj przyjmuje się, że wynoszą od 20 do 30%. Najczęściej wskazywane jako mostki termiczne są następujące elementy konstrukcyjne:
- narożniki budynków,
- płyty balkonowe,
- nadproża okienne,
- wnęki grzejnikowe,
- skrzynki roletowe.
Zmniejszenie strat ciepła można osiągnąć poprzez izolację termiczną przegród. Najpierw należy zidentyfikować mostki termiczne.
- Dach
Podobnie jak przez przegrody, ciepło ucieka również przez dach. Udział tych strat w całościowym bilansie wynosi około 20%. Istnieją różne metody redukcji strat ciepła przez dach, takie jak skuteczna izolacja pomiędzy krokwiami lub całkowita wymiana pokrycia dachowego. W pewnych sytuacjach skuteczna okazuje się również izolacja cieplna sufitu najwyższej kondygnacji.
- Okna i wentylacja
Straty ciepła zachodzą także poprzez okna i wentylację. Udział tych strat wynosi około 12%, ale może sięgać nawet 20%. Najczęstszą przyczyną niepotrzebnych strat ciepła jest niewłaściwa wentylacja pomieszczeń. Choć wymiana powietrza jest konieczna również zimą, należy zwrócić uwagę na pewne aspekty. Zwykle największe straty powoduje wentylacja poprzez uchylanie okna, co dodatkowo nie jest efektywne. Lepiej jest przeprowadzać intensywną wentylację przez kilka minut kilka razy dziennie. Najlepszą alternatywą jest system wentylacyjny, który automatycznie zapewnia optymalną wymianę powietrza. Dostępne są zarówno rozwiązania centralne, jak i indywidualne.
- Powierzchnie okienne
Nawet zamknięte okna powodują ucieczkę ciepła z pomieszczeń. Jest to szczególnie dotkliwe, jeśli okna mają pojedyncze szyby lub nieszczelności. Pomocne mogą być podwójne szyby oraz tak proste rozwiązania jak zasłony i rolety. Oba działają jak dodatkowa izolacja.
- Systemy grzewcze
Jednym z powodów ucieczki ciepła w pomieszczeniach jest sam system grzewczy. Główną przyczyną jest niedostateczna izolacja rur doprowadzających gorącą wodę lub jej brak. Co więcej, rury te zwykle przebiegają przez mało używane pomieszczenia, takie jak piwnice. Dobra izolacja termiczna piwnicy pozwala zmniejszyć ucieczkę ciepła do 10%.
Innym sposobem na lepsze wykorzystanie ciepła jest modernizacja systemu grzewczego. Większość instalowanych lat temu kotłów, nawet jeśli działa poprawnie, opiera się na technologii zdecydowanie mniej wydajnej niż obecne, znacznie bardziej efektywne urządzenia. Poza tym alternatywą są nowe systemy grzewcze, takie jak pompy ciepła i systemy hybrydowe.

Optymalizacja kosztów modernizacji budynku
Nie ma wątpliwości, że optymalnym rozwiązaniem byłoby, gdyby dało się wszystko naprawić jednocześnie, ale zazwyczaj rzeczywistość jest taka, że brakuje środków finansowych, a wszechstronne plany modernizacji są kosztowne. Dlatego rozsądne i racjonalne jest, aby w pierwszej kolejności skoncentrować się na tych działaniach, które przyniosą największe zyski przy jak najmniejszych wydatkach.
Niemniej jednak, precyzyjne zdefiniowanie tych zysków nie jest wcale proste: Izolacja termiczna piwnicy nie wiąże się z dużymi kosztami, lecz powierzchnia podłogi nie ma dużego udziału w utracie ciepła. Natomiast izolacja dachu czy elewacji jest bardzo droga, ale również znacząco redukuje straty cieplne. Kierunek działań naprawczych wyznaczają indywidualne możliwości, preferencje i cele. W każdej sytuacji, warto zlecić ocenę celowości i rentowności działań ekspertom z branży budowlanej.